Wyszukiwarka

Wyszukiwarka

Na ścieżkach bajek

 

"Na ścieżkach bajek"- to tytuł projektu edukacyjno- terapeutycznego realizowanego w naszych oddziałach edukacyjno-terapeutycznych.

 

„Bajki i dzieci to jak jajka i bekon – są po prostu nierozłączne”(Boris Brett). Bajki towarzyszą dziecku już od dnia jego narodzin, a może wcześniej. Intuicja rodzica podpowiada mu, że właśnie tego dziecko potrzebuje, a głos rodzica działa na nie kojąco i uspakajająco.
W kolejnych etapach życia funkcje bajek poszerzają swoje możliwości. Bajki w bardzo szczególny sposób sprzyjają komunikowaniu się. Dzieci często nie są w stanie rozmawiać o swoich problemach, ani nazwać swoich uczuć, które im towarzyszą. Natomiast bajki pomagają uzewnętrznić to co jest wewnętrzne. Wzbogacają doświadczenia, wyobraźnię, rozbudowują słownictwo, poszerzają horyzonty. W odkrywaniu siebie pomagają dziecku metafory i symbole zawarte w bajkach. Dziecko może je odnieść do swoich doświadczeń, poprzez utożsamianie się z bohaterem bajki. Daje to możliwość zrozumienia, że inni mają podobne problemy. A taka świadomość pokrzepia i dodaje odwagi. Dziecko liczy na to, że – tak jak jego ukochany bohater – poradzi sobie z trudnościami i spotka je zasłużona nagroda.
Bajka jest też metodą obniżania lęków u dzieci. Pobudza do emocjonalnego zaangażowania się w uczucia, jakie doświadczają bohaterowie. Uwrażliwia na los ludzi, zwierząt. A przez to dziecko staje się wrażliwsze na zło, niesprawiedliwość, ból. Dzięki bajce może też w sposób zastępczy zaspokoić swoje potrzeby psychiczne – poczuć się kochane, akceptowane, bezpieczne.

 

            Program edukacyjno - wychowawczo – terapeutyczny z elementami bajkoterapii pt. „Na ścieżkach bajek” został stworzony z myślą o dzieciach z oddziałów edukacyjno – terapeutycznych Specjalnego Ośrodka Szkolno – Wychowawczego Nr 2 w Elblągu.  Program został skonstruowany na bazie dwóch rodzajch  bajek-klasycznych, m.in.Andersena, braci Grimm, Ch.Perrault oraz bajek, opowiadań terapeutycznych Marii Molickiej. Obserwacja  dzieci podczas różnego typu zajęć stała się bodźcem do napisania programu, który w dużym stopniu miałby wykorzystać możliwości i potencjał dzieci,  uatrakcyjnić zajęcia. Jednocześnie wykorzystując walory terapeutyczne bajek opracowany program wpłynie na przezwyciężenie sytuacji lękowych u naszych uczniów, a także będzie przeciwdziałał zjawiskom nie radzenia sobie z nieprzyjemnymi emocjami.

 

 

Pierwsze zajęcia z projektu "Na ścieżkach bajek"

 

            Realizacje naszego projektu rozpoczęłyśmy od wizyty w bibliotece przy ulicy Słonecznej. Pani bibliotekarka wprowadziła dzieci w zaczarowany świat baśni i bajek. Dzieci miały możliwość obejrzeć ogromny księgozbiór dotyczący tej tematyki, obejrzeć wiele pięknych ilustracji. Był czas również na czytanie bajki oraz wykonanie pracy plastycznej techniką origami. Kolejne zajęcia odbyły się w naszej szkole. To był niesamowity czas śmiechu, radości, ale też pokonywaniu własnych lęków i nieśmiałości. Z tajemniczej skrzyni dzieci mogły wybierać niesamowicie kolorowe stroje bohaterów z różnych  bajek. Rafałek wybrał sobie strój krasnala, Agnieszka księżniczki, Patrycja była raz myszką, raz żółtą biedronką, Dominik- przebrał się za....choinkę, i tak mu się podobało, że najchętniej chodziłby w przebraniu wszystkie lekcje. Największe opory miała Ola, ale ku naszemu zdziwieniu przełamała się, oswoiła z przebierańcami, pogłaskała Rafałka przebranego za krasnala to było...wielkie przeżycie dla niej, ale i wielkie zaskoczenie dla nas prowadzących!! Ola pokonała swój lęk, w rezultacie sama zażyczyła sobie założyć maskę pieska a później koniecznie chciała być choinką. Wesołym korowodem przy piosence "Witajcie w naszej bajce" ruszyliśmy w tany po korytarzu naszej szkoły wzbudzając uśmiechy. Kolejny dzień odbył się pod znakiem zajęć dramowych i kalamburów. Dzieci były bardzo zaciekawione występami "pań", biły brawo jak na prawdziwym spektaklu. Radość, zaciekawienie w oczach naszych dzieci podczas zajęć, chęć przeżywania i doświadczania utwaliły w nas w przekonaniu o słuszności naszego projektu.     

 

 

Zajęcia pt. "Spotkanie z Calineczką"

 

Zgodnie z harmonogramem  projektu „Na ścieżkach bajek” miesiąc październikowy upłynął nam bardzo szybko pod hasłem „Spotkań z Calineczką”. W związku z tym wiele aktywności muzycznych, plastycznych oraz dydaktycznych było związanych z przygodami bohaterów baśni H.CH. Andersena pt. „Calineczka”. Przygody małej dziewczynki stały się bodźcem do wielu zabaw ruchowych oraz dramowych. Dzieci ilustrowały ruchem, gestem i mimiką różne sytuacje z życia małej Calineczki: jej narodziny, spotkanie z Kretem, Chrabąszczem, mieszkanie u Myszy Polnej, uwrażliwiające sceny spotkania z Jaskółką. Techniki dramowe stosowane na zajęciach  pobudzały dzieci do aktywnego udziału, wdrażały do wypowiedzi, rozbudzały uczucia wrażliwości, współczucia, nazywania swoich uczuć. Uatrakcyjnieniem lekcji były zajęcia kulinarne dopasowane tematyką do bajki m.in.: „Śniadanie u Myszy Polnej”, podczas którego robiliśmy chrupiące tosty zapiekane z serem oraz deser „Deser elfów” .Wykonanie pysznego smakołyku z trzech kolorów galaretek połączony był z wielozmysłowym poznawaniem. Dzieci sprawdzały konsystencję, zapach, utrwalały  nazwy kolorów, z którego wykonany był deser.

Uwieńczeniem spotkań z Calineczką było wykonanie gry dydaktycznej i oczywiście zagranie w nią. Przygotowane wcześniej zadania ruchowe i zagadki matematyczne związane były z bajką. Stały się one okazją do świetnej zabawy, dostarczyły wiele radości, utrwaliły ważne treści poznane podczas realizacji cyklu.

 

         

Trzeci miesiąc bajkowych spotkań

  

Listopadowa jesienna szaruga  nie była nam taka straszna, a to za sprawą bajkowych spotkań w ramach projektu „Na ścieżkach bajek”. W tym miesiącu  pracowaliśmy nad bajką pt. „Brzydkie kaczątko” Hansa Christiana Andersena. W świat wiejskiej zagrody wprowadziło dzieci kaczątko, które szare, niechciane, smutne odwiedzało różne miejsca, przeżyło wiele przygód. Cykl zajęć z „Brzydkim kaczątkiem” rozpoczęliśmy od odwiedzenia zaprzyjaźnionej  biblioteki przy ul. Słonecznej. Tam czekały na nas wspaniałe ilustracje z bajek, albumy, fotografie oczywiście dotyczące omawianej przez nas bajki. Dzieci wysłuchały ciekawych informacji o łabędziach, dowiedziały się czym różni się łabędź niemy od krzykliwego, na koniec ćwiczyły swoją sprawność manualną podczas wykonywania pracy plastyczno-technicznej. Pomimo, że zginanie papieru nie było łatwe, to nikt się nie poddawał  i  przy pomocy ukończył swoją pracę. Dzieci były skupione i bardzo się starały, aby skrzydła łabędzia były jak najładniejsze. Efektem tej pracy były piękne, białe łabędzie.

 

Innym rodzajem aktywności podczas realizacji projektu są zajęcia muzyczno-rytmiczne podczas, których wykorzystywane są elementy metody Labana, Orffa. Ćwiczenia wokalno - rytmiczne  roz­wijają sprawność aparatu mięśniowo – ruchowego, sprawność manualną, koordynację ruchową obu rąk, ręki i nogi, kształtują rytmiczność wykony­wania ruchów w określonym czasie i przestrzeni, rozwijają percepcję mię­śniowo – stawowo – ścięgnową, czyli kinestezję, czucie pozycji i ruchów ciała bez kontroli wzroku, kształtują świadomość ciężaru ciała, oporu, po­łożenia i wzajemnego ruchu części ciała względem siebie. Ponadto zajęcia muzyczno- rytmiczne kształcą sferę intelektualną, rozwijają percepcję, zwiększając sprawność spostrzega­nia, zwiększają szybkość reakcji, wzmagają koncentrację i podzielność uwagi, rozwijają pamięć i wyobraźnię. Dzieci nauczyły się piosenki pt. „Łabędzie“, pięknie ilustrowały ją ruchem oraz grą na instrumentach, naśladowały dźwięki wydawane przez zwięrzeta gospodarskie, nauczyły sie zabawy „Kaczki muszą równo człapać, tańczyły Poleczkę D. Kabalewskiego.

 

Kolejne zajęcia poprowadzone metodą Dobrego Startu polegały na wykonywaniu ćwiczeń  w oparciu o piosenkę „Kurki trzy“.  Dzieci  na tych zajęciach kreśliły wzór graficzny w rytm śpiewanej piosenki. Następnie wzór był odtwarzany różnymi technikami . To sprawiło, że zajęcia były atrakcyjne   dynamiczne, a  dzieci w tej formie odreagowywały  napięcia, stres i nastawiały się pozytywnie do dalszej pracy.

 

Bardzo lubiamymi przez dzieci są zajecia kulinarne. Tym razem piekliśmy ciasteczka maślane w kształcie łabędzi. Zapach unosił się po całej szkole.
Realizacja projektu „Na ścieżkach bajek” sprzyja, aby dzieci doświadczały różnymi zmysłami, bogaciły swoje słownictwo, miały możliwość poprzez dramę odreagowywania napięć. Zajęcia  pozwalają aktywnie poznawać świat baśni, ale zarazem też otaczający świat społeczno-przyrodniczy.

 

 

Kolejne zajęcia edukacyjne w ramach projektu

 

W ramach realizacji projektu „Na ścieżkach bajek” dzieci poznały niezwykłe przygody dziewczynki o imieniu Gerda, która całym sercem pragnęła odnaleźć swego przyjaciela Kaja. Podczas zajęć edukacyjnych dzieci wykonały wiele zadań i ćwiczeń, które pobudzały ich wyobraźnię poprzez wprawki pantomimiczne i odgrywanie scenek z baśni. Dzieci z wielkim przejęciem przy dźwiękach muzyki Vivaldiego przenosiły się do krainy lodu i śniegu. W czasie zajęć muzyczno-rytmicznych uczyły się tańca „śnieżynek i bałwanków”, śpiewały i tworzyły akompaniament do piosenki „Zimowa sanna”, natomiast na zajęciach plastycznych tworzyły prace na konkurs do ulubionej bajki. Tak powstała postać Królowa Śniegu. Jej suknię dzieci wykonały z białych piórek i cienkiej bibułki. Zwijanie białych kuleczek było żmudną pracą, ale nikt nie narzekał i nie przestawał w pracy. Bardzo radosnym zadaniem i zarazem kulinarnym wyzwaniem  było wykonanie deseru Królowej Śniegu który został nazwany „Banany pod śniegową pierzynką”. Sprawność manualną dzieci ćwiczyły podczas krojenia bananów, ubijania śmietany, układania dekoracji. Na koniec smakowicie wyglądający deser dzieci posypały wiórkami kokosowymi, ozdobiły słodkimi piankami białymi żelkami. Radości było co nie miara, sypanie jakby drobniutkim śniegiem było dla dzieci bardzo przyjemnym i radosnym doświadczeniem. Słodkim wytworem dzieci podzieliły się z zaproszonymi gośćmi.

 Podczas omawiania treści baśni dzieci wykonywały wiele kart pracy, które były powiązane z treścią. Wśród nich były rebusy, historyjki obrazkowe, plątaninki słowne, rozsypanki zdaniowe, kolorowanki, puzzle dostosowane do możliwości dzieci. Działania te sprzyjały bogaceniu słownictwa, ćwiczeniu percepcji koordynacji wzrokowo-słuchowej. Oprócz tego dzieci nauczyły się, że przyjaźń, miłość i wierność to wartości, o których należy pamiętać zawsze i wszędzie, i o które powinniśmy walczyć tak jak mała Gerda”.

 Zwieńczeniem omawiania baśni H.CH Andersena „Królowa Śniegu była zabawa edukacyjno-karnawałowa pt. „W krainie królowej śniegu”. Wstępem do zabawy było przedstawienie teatralne przygotowane przez nauczycieli. Następnie dzieci zostały zaproszone do zabawy przez  samą Królową Śniegu, która przybyła na bal. Jednakże, wszyscy uczestnicy zostali poproszeni o wykonanie biletów wstępu. Królowa Śniegu rzekła: „Do mojej krainy wejdziecie, gdy bilet do niej odnajdziecie. Tylko ten w moje progi wejść może, temu krainę swoją otworzę”. Wszystkie drużyny dostały zadania do wykonania w swoich salach. Po wykonaniu zadań, po białych śladachszkolnym korytarzem dzieci przemierzyły trasę do pięknie udekorowanej sali gimnastycznej. Jednak i tu czekała niespodzianka: każdy musiał przekroczyć „śnieżne wrota“, a w sali czekał na dzieci Pan Andersen, który razem z Królową Śniegu poprowadził dalszą zabawę. Przebiegała ona w radosnej, tanecznej atmosferze. Nie obyło się oczywiście bez konkursów i zadań specjalnych. Była „bitwa śniegowa“ „lodowa loteryjka“ z prawdziwymi kostkami lodu, układanie puzli, by“ rozgrzać serce Kaja. Na koniec prz dźwiękach muzyki relaksacyjnej był czas nas na odpoczynek, masażyk i słodki bezik w kształcie śnieżynki. To był niezwykły bajkowy czas.

 

  

Bajkowe spotkania z Kopciuszkiem

 

 Tym razem bajkowa ścieżka zaprowadziła dzieci do Kopciuszka. Celem zajęć edukacyjnych na podstawie baśni pt. „Kopciuszek” było wdrażanie dzieci do uważnego słuchania bajki, rozbudzanie wyobraźni, wrażliwości, wzbogacanie słownictwa, wydłużenie czasu koncentracji, rozwijania empatii, uczucia wrażliwości i współczucia. Cele te były realizowane poprzez ciekawe metody, formy, techniki.

Najlepszy odbiór baśni osiąga się w miłej, przyjaznej, atmosferze stąd też czytanie baśni odbywało się w taki sposób, by zapewnić dzieciom komfort. Sprzyjała temu muzyka relaksacyjna, wygodna pozycja ciała oraz wzrokowy kontakt z czytającym. Po wysłuchaniu bajki dzieci wyrażały swoje przeżycia w różnych formach: poprzez rysowanie, kolorowanie, lepienie, projektowanie, taniec, odgrywanie scenek dramowych, zabawę w teatr, zajęcia kulinarne, zajęcia w bibliotece.

Bardzo lubiane przez dzieci zajęcia kulinarne były okazją do ćwiczenia samodzielności, wdrażania do bezpiecznego posługiwania się sprzętem, przygotowywania prostych posiłków z zachowaniem zasad higieny, nakrywania do stołu. Czynności codzienne bohaterki baśni czyli Kopciuszka stały się również inspiracją do zabaw manipulacyjnych: nawlekania korali, wybierania grochu od fasoli, segregowania produktów żywnościowych, lepienia w plastelinie, wydzierania.

 Efektem działań w czasie realizacji było zaprojektowanie przez dzieci sukni balowej dla Kopciuszka, wykonanie projektu pantofelka, stworzenie menu na uroczysty obiad u księcia, przyrządzenie aromatycznych przekąsek oraz zaprezentowanie inscenizacji z wykorzystaniem sylwet, tworzenie  improwizacji ruchowych do muzyki klasycznej. Podczas zabawy w teatr uczniowie poznali pojęcia związane z teatrem: kurtyna, scena, reżyser, kostium, garderoba.

Wiele miejsca w czasie omawiania baśni zajęły ćwiczenia rozpoznawania emocji i przy tej okazji odbywały się rozmowy dotyczące nieodpowiednich zachowań np. sprawiania przykrości. Dzieci zrozumiały przesłanie baśni, że nikt nie lubi być przezywany.

 

 

 Podsumowanie projektu

 

Dnia 05.05.2015r. odbyło się podsumowanie projektu edukacyjno - wychowawczo – terapeutycznego z elementami bajkoterapii pt. „Na ścieżkach bajek”. Rodzice mogli przyjrzeć się pracy swoich dzieci. Wspólnie z dziećmi z dużym zainteresowaniem oglądali prezentację oraz zdjęcia podsumowujące projekt.

Projekt „Na ścieżkach bajek” został skonstruowany na bazie dwóch rodzaju bajek – Andersena oraz bajek, opowiadań terapeutycznych Marii Molickiej. Realizowany był z dziećmi z klasy III oddziału edukacyjno – terapeutycznego. Celem głównym projektu było wspieranie wszechstronnego rozwoju psychofizycznego uczniów. Podczas zajęć dzieci mogły wzbogacać zasób słownictwa, kształtować umiejętność poprawnego i skutecznego porozumiewania się werbalnego lub pozawerbalnego, kształtować umiejętność słuchania ze zrozumieniem. Projekt również nastawiony był na zmniejszanie lęków i napięcia emocjonalnego, wspieranie uczniów poprzez akceptację i przyjaźń, kształtowanie poczucia własnej wartości, naukę relaksacji, odprężania się, radzenia sobie ze stresem. Ze względu na specyfikę kształcenia tych uczniów treści nauczania i wychowania oparte były na zintegrowanym, opartym na wielozmysłowym poznawaniu otaczającego świata. W związku z tym wszelkie działania w zakresie projektu ukierunkowane były na zaspokojenie specyficznych potrzeb edukacyjnych naszych uczniów.

 Podczas realizacji projektu, w czasie zajęć, realizowane były metody słowne, poglądowe oraz ze szczególnym naciskiem metody aktywizujące. Do realizacji zajęć wykorzystane zostały następujące metody: burza mózgów (giełda pomysłów), kolaż, niedokończone zdania, origami, rundki, scenki improwizowane, teatrzyki cieni, tańce integracyjne, rysunki, metoda porannego kręgu, elementy Ruchu Rozwijającego W. Sherborne, drama, gry i zabawy edukacyjne, ćwiczenia relaksacyjne.Dzieci bardzo chętnie i z dużym zaangażowaniem brały udział w zajęciach. Poznały bajki H.CH.Andersena, a także  bajki M. Molickiej.

 

            Naszym życzeniem było, aby myśl Konfucjusza „Powiedz mi, a zapomnę, pokaż, a zapamiętam, pozwól wziąć udział, a zrozumiem” stała się przesłaniem i motorem wszelkich działań podejmowanych podczas realizacji naszego projektu.

 

Agnieszka Zych, Edyta Sieniuć

Pliki do pobrania


Przejdź do góry